FORT FORNO
Nadmorska wielokątna forteca pancerna Forno
Prace budowlane nad fortecą Forno rozpoczęły się w 1902 roku, a jej budowę ukończono w 1914 roku. Została wzniesiona 25 metrów nad poziomem morza i podobnie jak inne fortece została zbudowana przy użyciu tradycyjnych technik budowlanych z kamienia pochodzącego z pobliskich kamieniołomów oraz konstrukcji żelbetowej. Twierdza została wbudowana bezpośrednio w skały i architektonicznie wkomponowana w otoczenie w taki sposób, że z morza trudno było ją dostrzec.
Ponieważ była to nowo ukończona twierdza, w momencie wybuchu wojny Forno stanowiła najnowocześniejsze umocnienie na Puli. Chociaż jej uzbrojenie już na początku budowy można było uznać za przestarzałe, fort dysponował działami nadbrzeżnymi kalibru 30,5 cm D/40 (w baterii lewej) oraz kalibru 28 cm D/35 (w baterii prawej), umieszczone pojedynczo w lekko opancerzonych wieżach. Dzięki dobrej lokalizacji strategicznej twierdzy Forno i Brioni Minor (położone na Małym Brionie) mogły prowadzić ogień krzyżowy, blokując w ten sposób dostęp do kanału Fažanskiego. Było to niezwykle ważne, ponieważ Kanał Fažanski stanowił jedno z trzech wejść do portu w Puli.
Aby forteca mogła się obronić przed ewentualnym atakiem lądowym, otoczono ją fosą obronną wykutą w skale. Fosa ta otaczała teren fortecy o powierzchni 13 893 metrów kwadratowych. Załogę twierdzy stanowiło dziewięciu oficerów i 321 żołnierzy. Twierdza była również wyposażona w podwójne leje akustyczne, urządzenia służące do nasłuchiwania odgłosów silników lotniczych.
Na lewo od wejścia znajdowała się maszynownia, wyposażona w generatory benzynowe i akumulatory. Maszynownia jest dziś najbardziej tajemniczą częścią twierdzy. Została ona zniszczona w wyniku wybuchu o nieznanej przyczynie.
